Ὑρκανοὺς γαμεῖν ἐπαίδευσε

Τὸ ἐκπολιστικὸ ἔργο τοῦ Ἀλεξάνδρου παρουσιάζει ὁ Πλούταρχος, σὲ σύγκριση μὲ πολλοὺς μαθητὲς τῶν μεγάλων φιλοσόφων∙ οἱ Κριτίες καὶ Ἀλκιβιάδηδες εἶναι γνωστοὶ γιὰ βάναυση καὶ τυραννικὴ πολιτικὴ ποὺ ἐπέβαλαν στὴν Ἀθήνα καὶ στὴν ἑλληνικὴ κοινωνία. «Τὴν δ’ Ἀλεξάνδρου κοινωνίαν ἂν ἐπιβλέπῃς»∙ καὶ ἂς ἐξετάσεις τὴν πολιτικὴ τοῦ Ἀλεξάνδρου. «Ὑρκανοὺς γαμεῖν ἐπαίδευσε καὶ γεωργεῖν ἐδίδαξεν Ἀραχωσίους»∙ στοὺς Ὑρκανοὺς ἔμαθε νυμφεύεσθαι καὶ στοὺς Ἀραχωσίους καλλιεργεῖν τὴν γῆ τους. «Καὶ Σογδιανοὺς ἔπεισε πατέρας τρέφειν καὶ μὴ φονεύειν»∙ καὶ τοὺς Σογδιανοὺς ἔπεισε τρέφειν τοὺς πατέρες τους καὶ μὴ φονεύειν αὐτούς, ὅταν φθάσουν σὲ μεγάλη ἡλικία. «Καὶ Πέρσας σέβεσθαι μητέρας ἀλλὰ μὴ γαμεῖν»∙ καὶ τοὺς Πέρσας ἐδίδαξε νὰ σέβονται τὶς μητέρες τους καὶ νὰ μὴν τὶς παντρεύονται. «Ὢ θαυμαστῆς φιλοσοφίας, δι’ ἣν Ἰνδοὶ θεοὺς Ἑλληνικοὺς προσκυνοῦσι»∙ καὶ πόσο θαυμαστὴ ἦταν ἡ φιλοσοφία του, ὅταν οἱ Ἰνδοὶ προσκυνοῦν ἑλληνικοὺς θεούς, ἀκόμη καὶ τώρα.