Οὐδὲ ταραχὰς ἐνεποιοῦμεν

Ἡ ἐκτεταμένη ἀναφορὰ τοῦ Ἰσοκράτους, στὴν θανάτωση ὅλων τῶν Μηλίων καὶ τῶν Σκιωναίων κατὰ τὸν Πελοποννησιακὸ πόλεμο, εἶχε ὡς σκοπὸ τὴν σύγκρισή της μὲ τὰ πολὺ χειρότερα ἐγκλήματα τῆς σπαρτιατικῆς ἡγεμονίας στὴν ἐποχὴ τοῦ 380 π.Χ., ὅταν ἐγράφη ὁ «Πανηγυρικός»∙ στὴν ἀνάταση τοῦ ἠθικοῦ τῶν συμπολιτῶν του ἀπέβλεπε καὶ στὴν ἀνάδειξη τῆς δευτέρας ἀθηναϊκῆς ἡγεμονίας. «Οὐ γὰρ ἐφθονοῦμεν ταῖς αὐξανομέναις αὐτῶν οὐδὲ ταραχὰς ἐνεποιοῦμεν πολιτείας ἐναντίας παρακαθιστάντες»∙ διότι δὲν φθονοῦμε ὅσες πολιτεῖες ἀναπτύσσονται μόνες τους οὔτε προκαλοῦμε ταραχὲς σὲ ὅσες πολιτεῖες καθίστανται ἀντίθετες πρὸς ἐμᾶς. «Ἵν’ ἀλλήλοις μὲν στασιάζοιεν, ἡμᾶς δ’ ἀμφότερον θεραπεύοιεν»∙ ὥστε μεταξύ τους μὲν νὰ συγκρούονται, ἐνῶ ἐμᾶς νὰ ἐξυπηρετεῖ ἡ κατάσταση αὐτή. Εἶχαν ζήσει οἱ ἑλληνικὲς πόλεις τὴν πρόσφατη εἰκοσαετία τὸν αὐταρχισμὸ τῶν Σπαρτιατῶν, μὲ τὴν αὐθαίρετη ἐπιβολὴ ὀλιγαρχικῶν καθεστώτων∙ ἤδη ἄρχιζε ἡ ἀντίσταση πολλῶν πόλεων, μὲ ἀποκορύφωση τὴν ἀνάδειξη τῆς θηβαϊκῆς ἡγεμονίας.