"emmeles"

ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ - POLITICAL DIALOGUE
 
Φύλλο 358/ 06 Ιανουαρίου 2003
ΕΚΔΟΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΣ Ζ. ΚΑΡΑΝΙΚΑΣ
 
Το Εμμελές καθημερινά με e-mail: εγγραφείτε εδώ Οι αναλύσεις του Εμμελούς Σύνδεσμοι (Links)
 
Αναζήτηση στο site:
 
Τα κρίσιμα εσωτερικά προβλήματα
Η άσκηση της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ενώσεως τείνει επικαλύψαι στον ελεγχόμενο τύπο τα κρίσιμα θέματα· αλλά τα κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα δεν αντιμετωπίζονται με τις εμφανίσεις στα τηλεοπτικά παράθυρα. Στη γεωργία, και στο κρίσιμο ζήτημα του βάμβακος, επετράπη η παράδοση από τους παραγωγούς όλων των παραχθεισών ποσοτήτων, σε ολόκληρη τη χώρα, εκτός της Θεσσαλίας, δηλαδή εξαιρείται η κυρίως βαμβακοπαραγωγός περιοχή· ο στόχος σαφής: επειδή θεωρείται δεδομένη η κάθοδος των βαμβακοπαραγωγών στους δρόμους, επιλέγεται η απομόνωση των Θεσσαλών που είναι οι πιο μαχητικοί. Άρα εκείνο που φοβάται είναι οι κινητοποιήσεις των παραγωγικών τάξεων, επειδή γνωρίζει ότι αδυνατεί να προσφέρει λύσεις στα κρίσιμα οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα· το ζήτημα είναι το κατά πόσον έχει απήχηση ο αποπροσανατολισμός
 
Η υποψηφιότης Κληρίδη
Ο ηλικιωμένος πρόεδρος της Κύπρου Γλαύκος Κληρίδης ανακοίνωσε την απόφασή του για διεκδίκηση και νέας προεδρικής για δεκαέξι μόνο μήνες θητείας, αμέσως μετά την προκήρυξη του πρώτου γύρου των εκλογών για τις 16 Φεβρουαρίου και του δευτέρου για τις 23· ταυτοχρόνως το πολιτικό σκηνικό άλλαξε στη νήσο, καθώς πολλοί πιστεύουν ότι ο σημερινός πρόεδρος οφείλει συνεχίσαι και ολοκληρώσαι τις διαπραγματεύσεις για την πολιτική λύση του προβλήματος. Αμέσως μετά, όμως, ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του και ο Γενικός Εισαγγελεύς Αλέκος Μαρκίδης, στενός συνεργάτης του προέδρου, δείχνοντας σοβαρά ενοχλημένος, διότι, όπως δήλωσε, είχε γνωστοποιήσει στον Γλαύκο Κληρίδη την απόφασή του, πριν εκείνος ανακοινώσει τη νέα του υποψηφιότητα· το αποτέλεσμα είναι το πολιτικό παιχνίδι να περιπλέκεται ακόμη περισσότερο. Από μία πλευρά, η Κύπρος εμφανίζεται διχασμένη στην κρισιμότερη στιγμή τής μετά την εισβολή πορείας της· επιβάλλεται διαφύλαξη της ομονοίας ως κόρην οφθαλμού.
 
Η άσκηση της προεδρίας
Η τωρινή άσκηση από τη χώρα μας της προεδρίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ίσως η δυσκολώτερη από τις προηγούμενες τρεις· ο πρωθυπουργός μίλησε για την προώθηση της κοινωνικής συνοχής και την καταπολέμηση της ανεργίας, μένοντας προσκολλημένος στις παραδοσιακές σοσιαλιστικές αρχές του. Όσο για τα διεθνή θέματα, για πρώτη φορά μίλησε για αποφυγή του πολέμου, ταυτιζόμενος με τις αμερικανικές θέσεις· τα σχετικά με τη διεύρυνση είναι πλήρως τακτοποιημένα και μόνο τη διεκπεραίωση των φακέλων θα κάνει. Το κύριο θέμα είναι άλλο· στη βαθειά σύγκρουση Ευρωζώνης και Αμερικανών, στο Ιράκ, στο πετρέλαιο και άλλα διεθνή θέματα, όπως και στο ευρώ, η Αθήνα εκδηλώνει εμπράκτως την ταύτισή της με τις βρεταννικές και αμερικανικές απόψεις, διαχωρίζουσα πλήρως τις θέσεις της από την Ευρωζώνη, παρ΄ όλο που είναι μέλος της. Οι πρώτες επιφυλάξεις ως προς τις κινήσεις της διατυπώθηκαν στην Ευρωζώνη.
 
Η κιβωτός της Ορθοδοξίας

Η προσκύνησις στο Άγιον Όρος είναι πάντοτε πολύτιμη εμπειρία· περισσότερο πολύτιμη, σε προσωπικό επίπεδο κυρίως, είναι η προσκύνησις στη σημερινή μας εποχή, μετά την κατάρρευση των μεγάλων ιδεολογιών και την αποκάλυψη του πραγματικού τους προσώπου, σε όσους τις υποστήριζαν εναντίον της θρησκείας. Αναγνωρίζεται σήμερα ότι το πρόβλημα είναι οι δεσμεύσεις που επιβάλλει η όποια θρησκεία και η όποια ιδεολογία ή επιστημονική αλήθεια· τους τελευταίους αιώνες ο άνθρωπος υποφέρει από την απόλυτη προσήλωση που του επιβάλλει η ιδεολογία και η επιστημονική αλήθεια. Απέναντι σε αυτά η Ορθοδοξία είναι η δοξασία ή θρησκεία με την ελάχιστη ή μηδαμινή εξάρτηση· η προσωπική βούληση ή επιλογή εκάστου μετράει περισσότερο.

 
Στα νησιά του Σολομώντος

Ο κυκλώνας «Ζωή», που έπληξε τα γραφικά νησιά του Σολομώντος, θεωρείται ως ο χειρότερος στην ιστορία, με ανέμους να φθάνουν τα 225 μίλια την ώρα· ευτυχώς από τους 2000 κατοίκους της νήσου Τακόπε ουδείς έπαθε τίποτε, επειδή όλοι τους πρόφθασαν αποσυρθήναι στα βουνά. Το πρόβλημα είναι άλλο και αυτό απασχολεί τους επιστήμονες· ο Νότιος Ειρηνικός, όπως και ο Νότιος Ατλαντικός, είναι ο ωκεανός στον οποίο δεν έχει σημειωθεί κυκλώνας στην ιστορία. Η «Ζωή», όσο και εάν τα νησιά του Σολομώντος δεν βρίσκονται μακρυά απ΄ τον Ισημερινό δεν παύουν να είναι στο νότιο ημισφαίριο· δηλαδή, επεκτείνονται οι κυκλώνες στο Νότιο Ειρηνικό; Οπότε το περιββάλον καταστράφηκε ανεπανόρθωτα.

 

Οίον τε της τυραννίδος

Στην ιστορία οι τυραννίες το πρώτο μέτρο που ελάμβαναν είναι τον έλεγχο της ενημερώσεως των πολιτών, με σκοπό να μην αποκτούσε κανείς αρκετή δύναμη, ώστε αμφισβητήσαι την εξουσία τους· ήταν γνωστά αυτά από τον Περίανδρο τον Κορίνθιο και τους άλλους τυράννους, πριν και μετά την εποχή της δημοκρατίας. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονταν ο περιορισμός της επιρροής των υπερεχόντων και η εξαφάνιση των γενναίων και υψηλοφρόνων· «το τους υπερέχοντας κολούειν και τους φρονηματίας αναιρείν». Απαγόρευαν τα συσσίτια, τους πολιτικούς συλλόγους και την εκπαίδευση των πολιτών, όπως και όποια άλλη δημόσια εκδήλωση· «και μήτε συσσίτια εάν μήτε εταιρίαν μήτε παιδείαν μήτε άλλο μηθέν τοιούτον». Αλλά φρόντιζαν προφυλλάττεσθαι από εκείνα που γεννούν δύο κυρίως καταστάσεις: το ανεξάρτητο φρόνημα και την αμοιβαία εμπιστοσύνη· «αλλά πάντα φυλάττειν όθεν είωθε γίνεσθαι δύο, φρόνημά τε και πίστις». Το ελεύθερο φρόνημα, η εμπιστοσύνη φόβιζαν.

 
Η πορεία της Ευρωζώνης

Η ενίσχυση του ευρώ διεθνώς και η συνεχής επέκταση της αποδοχής του ως μοναδικού σχεδόν αποθεματικού νομίσματος, μαζί με τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ενώσεως, ενισχύουν την οικονομική και πολιτική απήχηση της Ευρωζώνης· η διαφορά στην ορολογία έχει σημασία: η Ευρωπαϊκή Ένωση διευρύνθηκε με δέκα νέα μέλη, τα οποία προσεχώς θα ενταχθούν υποχρεωτικά στην Ευρωζώνη, αλλά ο διεθνής πολιτικός ρόλος ανήκει στην Ευρωζώνη και στο νόμισμά της· η Βρεταννία εκτός Ευρωζώνης, όχι μόνο δεν αντλεί από τη διεύρυνση, αλλά και αποδυναμώνει τη θέση της στην Ευρώπη, επειδή είναι εκτός ευρώ και επειδή ταυτίζεται με την Αμερική στα κρίσιμα διεθνή προβλήματα, ιρακινό, τουρκικό. Η αλλαγή στη διεθνή δυναμική προβλέπεται ότι θα επιταχυνθεί το τρέχον έτος· η Λατινική Αμερική εγκαταλείπει το δολλάριο και προστρέχει στο ευρώ, όχι τόσο τα επίσημα κράτη, αλλά οι ιδιώτες. Το οικονομικό τους κέντρο αλλάζει.

 
Η κρίση στη Βενεζουέλα

Η κατάσταση στη Βενεζουέλα εκτραχύνεται συνεχώς και οι πρώτοι νεκροί έχουν πέσει στους δρόμους· οι μαχητικές διαδηλώσεις κατά του προέδρου Ούγκο Τσάβεζ συνεχίζονται για ένα μήνα σχεδόν, ενώ συνεχίζονται και οι αντιδιαδηλώσεις. Ο στρατός και η αστυνομία παραμένουν, προς το παρόν, πιστοί στον πρόεδρο, αλλά η πετρελαϊκή βιομηχανία έχει παραλύσει, με αποτέλεσμα να είναι αισθητή η έλλειψη πετρελαίου στη διεθνή αγορά, ενώ η εγχώρια οικονομία οδηγείται στην ολοκληρωτική καταστροφή. Ο Ούγκο Τσάβεζ κατηγορεί τους Αμερικανούς ότι βρίσκονται πίσω από την αντιπολίτευση, με κύριο σκοπό την ανατροπή του μέσα από τον οικονομικό πόλεμο· στη διεθνή αγορά το αργό ξεπέρασε τα 32 δολλάρια το βαρέλι και η Ευρώπη είναι το κύριο θύμα της. Πολλοί πιστεύουν ότι οι Αμερικανοί, επιδιώκουν την κρίση για να πλήξουν την Ευρωζώνη και κυρίως το ευρώ, το οποίο έχει προκαλέσει την πτώση του δολλαρίου.

 
Η αμερικανική οικονομία

Οι πληροφορίες για αισθητή βελτίωση των οικονομικών των αυτοκινητοβιομηχανιών Τζένεραλ Μότορς και Φορντ ενισχύουν τις ελπίδες ότι ίσως αρχίσει η ανάκαμψη της αμερικανικής οικονομίας· οι σοβαροί αναλυτές εκφράζουν επιφυλάξεις, παρά τη βελτίωση του χρηματιστηρίου τις τελευταίες μέρες, και δεν ασπάζονται αυτές τις απόψεις. Αναφέρουν ότι οι ίδιοι αναλυτές είχαν προβλέψει το τέλος της υφέσεως από το τελευταίο τρίμηνο του 2001, αλλά η ανάκαμψη δεν ήρθε ακόμη και δεν είναι βέβαιο ότι θα έρθει εντός του 2003· αλλά οι σοβαροί αναλυτές έχουν ασκήσει ισχυρές πιέσεις για την αποφυγή του πολέμου στο Ιράκ, επειδή προβλέπουν ότι αυτός δύναται αποτελέσαι τη χαριστική βολή κατά της οικονομίας. Φαίνεται ότι, μετά τις προειδοποιήσεις αυτές, η αμερικανική κυβέρνηση αναθεωρεί τις απόψεις της περί πολέμου και αναζητεί άλλους τρόπους διεξόδου από την κρίση· συμβάλλει, όμως, στην έλλειψη αργού πετρελαίου με την κρίση στη Βενεζουέλα.

 
Η Κίνα στο διάστημα

Μέσα στο τρέχον έτος η Κίνα θα αποστείλει στο διάστημα τον πρώτο της επανδρωμένο δορυφόρο, εισερχόμενη στην ομάδα των δύο άλλων, Αμερικής και Ρωσσίας· η αποστολή έχει πολλαπλές επιπτώσεις στη διεθνή σκηνή, επειδή ακολουθεί την αλματώδη οικονομική της ανάπτυξη και τη μετατροπή της από κομμουνιστική σε καπιταλιστική χώρα. Πολιτικά, αποκτά το γόητρο της μεγάλης δυνάμεως έναντι όλων· στρατιωτικά, αποδεικνύει ότι διαθέτει την τεχνολογική δυνατότητα για την απόκτηση της δυνάμεως αποτροπής έναντι των άλλων υπερδυνάμεων και κυρίως της Αμερικής· οικονομικά, έχει την άνεση αξιοποιήσαι τη διαστημική τεχνολογία για παραγωγικούς σκοπούς. Άλλος είναι πλέον ο κόσμος, μετά την αποστολή επανδρωμένου διαστημικού δορυφόρου, επειδή μη επανδρωμένους δορυφόρους αποστέλλει από δεκαετιών το Πεκίνο, με τις πιο χαμηλές μάλιστα τιμές διεθνώς.

 
Ο πόλεμος αναβάλλεται

Τελικά όλα απέβλεπαν στη διαφύλαξη του πολιτικού γοήτρου του Αμερικανού προέδρου και στη διάσωση του δολλαρίου· ο πόλεμος στο Ιράκ είχε δύο στόχους: την απόδειξη σε ολόκληρο τον κόσμο, ότι μόνο η Αμερική αποφασίζει, όπως το έδειξε στη Γιουγκοσλαβία και δευτερευόντως στο Αφγανιστάν· την ενίσχυση της αμερικανικής οικονομίας και του δολλαρίου κατά προέκταση, ως άμεση συνέπεια της πολιτικής επιβολής της. Η αναβολή του πολέμου το Φθινόπωρο, με την αντίδραση της Ευρωζώνης και της Ρωσσίας και Κίνας, προκάλεσε την αποδυνάμωση του αμερικανικού γοήτρου· το χειρότερο μήνυμα ήρθε από τους οικονομικούς παράγοντες της Νέας Υόρκης ότι ο πόλεμος θα επιδεινώσει σημαντικά την κακή οικονομική κατάσταση. Οι κινητοποιήσεις στρατευμάτων και οι προφορικές απειλές αποβλέπουν στη διάσωση του χαμένου προεδρικού κύρους.

 
Ο διάλογος
Ο τύπος στην εποχή μας, έντυπος και ηλεκτρονικός έχει πάρει άλλη μορφή, με τα μέσα μαζικής επικοινωνίας, με τα μεγάλα συμφέροντα και τις τεράστιες δαπάνες για την λειτουργία οποιουδήποτε μέσου. Η επανασταση, όμως, της πληροφορικης και τα διαδίκτυα προσφέρουν και κάτι άλλο: την δυνατότητα κάποιου να χρησιμοποιήσει τη νέα τεχνική και να έρθει σε επαφή με άλλους, με τους συμπολίτες του, με τους συνανθρώπους του, με σκοπό να ανταλλάξει απόψεις. Απευθύνεται το "Εμμελές" προς εκείνους που αισθάνονται την ανάγκη του διαλόγου, της ανταλλαγής απόψεων, της συζητήσεως, όσοι παίζοντας στο διαδίκτυο μας συναντήσουν, διαβάσουν κάτι, προβληματιστούν για κάτι άλλο, έχουν κάτι να συμπληρώσουν, να προσθέσουν. Χαρά μας ο διάλογος αυτός, ο ήρεμος και δημιουργικός διάλογος, για τα τόσα που μας απασχολούν, τα σοβαρά και τα αμελητέα, τα πιο όμορφα ίσως.
Αυτή είναι η ισηγορία, αυτή είναι η θετικη πλευρά της νέας τεχνολογίας, η οποία διευκολύνει κυρίως τα μεγάλα και οργανωμένα συμφέροντα, με τις τηλεοράσεις, τα ραδιόφωνα, τις εφημερίδες και τα περιοδικά.
Εμείς δεν έχουμε τίποτε· μια μικρή σελίδα στο διαδίκτυο και την καλή μας διάθεση. Ελπίδα μας η ανταπόκριση, ο διάλογος. Διότι η νέα τεχνολογία έχει και αυτό το πλεονέκτημα, του αμέσου και ζωντανού διαλόγου· με ένα κλίκ και ανοίγεις τη σελίδα, με ένα άλλο στέλνεις την άποψή σου, τη διαβάζει ο άλλος. Ελάχιστα μέσα χρειάζονται. Ένα απαιτείται, η άσκησή μας και πάλι στον ήρεμο και ζωντανό λόγο, στην ισηγορία. Είναι λίγο δύσκολο στα πρώτα βήματα, αλλά η κατάκτησή του μας προσφέρει έναν άλλον κόσμο, τον κόσμο της εποχής μας.
 

Το "Εμμελές", καθημερινή εφημερίδα πολιτικού σχολιασμού, κυκλοφορεί από τη Δευτέρα έως και την Παρασκευή. Το Σαββατοκύριακο είναι δικό σας

 

Παρακαλούνται όσοι από τους αναγνώστες κοπιάσουν μπροστά σε αυτή τη σελίδα και έχουν την καλή διάθεση να συμμετάσχουν στο διάλογο, οι συνεργασίες που θα στέλνουν να τηρούν με θρησκευτική ευλάβεια τη σελιδοποίηση. Ήτοι να είναι μεγέθους 200, 140, 120 και 90 περίπου λέξεων. Θα μας διευκολύνετε πάρα πολύ στη σελιδοποίηση και θα μας απαλλάξετε από το ανίερο καθήκον της περικοπής των κειμένων. Ευχαριστούμε.
Μπορείτε να στείλετε τις συνεργασίες σας στην ηλεκτρονική διεύθυνση: emmeles@emmeles.gr & karanikas@emmeles.gr