"emmeles"

ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ - POLITICAL DIALOGUE
 
Φύλλο 444 / 19 Μαϊου 2003
ΕΚΔΟΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΣ Ζ. ΚΑΡΑΝΙΚΑΣ
 
Το Εμμελές καθημερινά με e-mail: εγγραφείτε εδώ Οι αναλύσεις του Εμμελούς Σύνδεσμοι (Links)
 
Αναζήτηση στο site:
 
 
Ερντογάν προς Κυπρίους
Οι παραχωρήσεις του Τούρκου πρωθυπουργού προς τους Ελληνοκυπρίους του δικαιώματος της ελευθέρας εισόδου στην Τουρκία αποτελεί χειρονομία εντυπωσιασμού προς τους Ευρωπαίους· αποδεικνύει και την πρόθεσή του όπως επιβάλλει τις δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις που κρίνονται απαραίτητες για τον προσδιορισμό της ημερομηνίας ενάρξεως των διαπραγματεύσεων προς ένταξη. Η διατήρηση του προηγουμένου καθεστώτος θα σήμαινε την επιβολή διακρίσεων στους Ευρωπαίους πολίτες από την στιγμή που η Κύπρος αποτελεί πλέον μέλος της Ευρωπαϊκής Ενώσεως, άρα και οι Κύπριοι πολίτες της· η πρακτική πλευρά δεν είναι καν σοβαρή, επειδή από καιρό η Άγκυρα υποχρεωνόταν αποδεχθήναι την επίσκεψη των Κυπρίων επισήμων, έστω και με προσωρινό ταξειδιωτικό έγγραφο. Οι κύριες δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις και ο περιορισμός του στρατού στους στρατώνες του αποτελεί το αποφασιστικό κριτήριο.
 
Έλευση χρόνου και ορίων
Ο χρόνος ως προς τη λήψη των πολιτικών αποφάσεων από τον πρωθυπουργό εξαντλείται και μαζί χάνονται και τα όρια ελιγμών· η μορφή και οι διαστάσεις των πολιτικών αποφάσεων εξαρτώνται πάντοτε από την πολιτική συγκυρία και τις δυνατότητες που παρέχει. Το Μέγαρο Μαξίμου δείχνει ότι άγεται και φέρεται από τη στενή φιλική του ομάδα· οι λοχαγοί στηρίζουν διπλωματικά και κομματικά τον πρωθυπουργό. Εάν έρθει σε σύγκρουση μαζί τους, απολύων όσους έχει αποδειχθεί ότι είναι εκτεθειμένοι σε σκάνδαλα, τότε είναι υποχρεωμένος αναπροσαρμόσαι την πολιτική του βάση· η μεσαία και κατώτερη στελέχωση του ΠΑΣΟΚ έχει αποσυρθεί στο σπίτι της και δεν έχει παρουσιασθεί ακόμη η προσωπικότης εκείνη που θα την έφερνε στην ενεργό πολιτική δράση. Η εξάντληση των πολιτικών ορίων καθορίζει και τα χρονικά όρια της πολιτικής παρεμβάσεως· το πλεονέκτημα του αιφνιδιασμού έχει χαθεί, οπότε άγεται και φέρεται ακουσίως.
 
Οι πιέσεις προς εκλογές
Η πλήρης σχεδόν αδυναμία του πρωθυπουργού ελέγξαι τις διαφωνίες και τις φυγόκεντρες δυνάμεις του ΠΑΣΟΚ οδηγεί πολλούς στη σκέψη ότι είναι αναπόφευκτες οι πρόωρες εκλογές· ο φιλικός τύπος επιχειρεί να αποδείξει, ακόμη και με αναφορές στις μεταπολιτευτικές εκλογικές αναμετρήσεις, ότι η εξάντληση της τετραετίας οδηγεί αναπόφευκτα στην ήττα. Το κύριο επιχείρημα είναι η τάση φυγής από το ΠΑΣΟΚ των κατωτέρων κομματικών στελεχών· ο υπεύθυνος οργανωτικού διακρίνεται πλέον για τις επιδόσεις του σε άλλες δραστηριότητες και στην τακτοποίηση των οικονομικών των συγγενών του. Η παράταση των αποφάσεων έως το τέλος της προεδρίας θεωρείται δεδομένο ότι προκαλεί την κλιμάκωση των διαλυτικών τάσεων, χωρίς να διαφαίνεται στον ορίζοντα προοπτική για την ανάκαμψη της κυβερνητικής παρατάξεως· στα συμπεράσματα αυτά καταλήγει όποιος αποκρυπτογραφεί σωστά τους υποβολείς των γραφομένων περί προώρων εκλογών. Τα κομματικά στελέχη προετοιμάζονται, με τις κατάλληλες δόσεις του αντιαισθητικού.
 
Πλημμυρίς πτωχεύσεων

Οι τόσες πτωχεύσεις επιχειρήσεων, με τη μεταφορά πολλών σε γειτονικές χώρες, ήταν αναμενόμενη· το ελληνικό κράτος έχει δομηθεί την τελευταία εικοσαετία ως συνεργατικό κομματικό κράτος, για την εξυπηρέτηση των στελεχών του και όχι του ελληνικού λαού. Η αναδιάρθρωση της κρατικής μηχανής και η εξυγίανση της οικονομίας ήταν υποσχέσεις για τη συγκάλυψη των τρωκτικών της οικονομίας και των κοινοτικών κονδυλίων· ήρθε το πλήρωμα του χρόνου και όλα εκρήγνυνται, όπως όταν σπάσει το κακό σπυρί. Η ανεργία συνοδεύει την καταλήστευση του δημοσίου χρήματος και οι εσωτερικές αποκαλύψεις γίνονται για λόγους προσωπικής προνοίας· οι περισσότεροι δεν θέλουν ταυτισθήναι με τους λεχρίτες. Οπότε, φροντίζουν τηρήσαι αποστάσεις ασφαλείας από τους δακτυλοδεικτούμενους ενόχους.

 
Η αναθεώρηση της καπ

Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ενώσεως, ή καλύτερα της Ευρωζώνης, για την αναθεώρηση της κοινής αγροτικής πολιτικής είναι δεδομένη και αποδεκτή από όλες τις κυβερνήσεις· η Ευρωζώνη έχει άλλες προτεραιότητες και άλλες αξίες, με πρώτη της μέριμνα την προστασία του ευρώ. Η ελληνική κυβέρνηση, παρ΄ όλο που το γνωρίζει, ποιεί την νύσσαν· προσποιείται ότι παρεμβάλλει κάποιες καθυστερήσεις, αλλά στην πράξη αγνοεί μεγαλοπρεπώς την ελληνική γεωργία. Το πρόβλημα είναι ένα: η αναδιάρθρωση της αγροτικής μας πολιτικής οφείλει ακολουθήσαι τις κατευθύνσεις της Ευρωζώνης, αξιοποιούσα το κλίμα και το φυσικό μας πλούτο· οι καλοί θεοί της Ελλάδος της έχουν προσφέρει δώρα αξιοζήλευτα από όλους. Μόνο η κυβέρνηση τα περιφρονεί.

 
Πολίτας τους μετοίκους
Στην τελευταία φάση του Πελοποννησιακού πολέμου οι Αθηναίοι είχαν υποχρεωθεί, λόγω των μεγάλων απωλειών σε άνδρες, πολιτογραφήσαι τους μετοίκους και άλλους απελευθέρους· ο λοιμός, η καταστροφή της Σικελίας περισσότερο από τον πόλεμο τους είχαν στερήσει πάνω από τους μισούς συμπολίτες τους. Οι Αθηναίοι, περιπίπτοντες από ελάττωμα σε ελάττωμα πολιτογράφησαν τους μετοίκους και άλλους απελευθέρους, όσους ήθελαν συμπολεμίσασθαι· «Αθηναίοι μεν κατά το συνεχές ελαττώμασι περιπίπτοντες, εποιήσαντο πολίτας τους μετοίκους και των άλλων ξένων τους βουλομένους συναγωνίσασθαι». Σύντομα αφού πολιτογραφήθηκε μεγάλο πλήθος, οι στρατηγοί κατέγραφαν τους επιθυμούντας εκστρατεύσαι· «ταχύ δε πολλού πλήθους πολιτογραφηθέντος, οι στρατηγοί κατέγραφον τους ευθέτους εις την στρατείαν». Προετοίμασαν δε εξήντα πλοία, και αφού τα κατήρτισαν πολυτελώς εξέπλευσαν στη Σάμο· «παρεσκευάσαντο δε ναυς εξήκοντα, και ταύτας πολυτελώς καταρτίσαντες εξέπλευσαν εις Σάμον». Εκεί συγκέντρωσαν άλλα ενενήντα πλοία· ήταν, το 406 π.Χ., ο τελευταίος μεγάλος στόλος των Αθηναίων.
 
Το Ευρωπαϊκό Σύνταγμα
Οι συνεδριάσεις της Συντακτικής Συνελεύσεως της Ευρώπης συνεχίζονται με εντατικό ρυθμό· ο πρόεδρός της Βαλερύ Ζισκάρ Ντ΄ Εσταίν επείγεται για την ολοκλήρωση του σχεδίου Συντάγματος έως το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Μακεδονίας. Οι τάσεις είναι δύο: η μεταφορά εξουσιών από τα κράτη μέλη στα ευρωπαϊκά όργανα, ώστε αποκτήσαι αυτά εξουσία αυτόνομη και πηγάζουσα από όλους τους ευρωπαϊκούς λαούς, ή η διατήρηση της επικυριαρχίας του Συμβουλίου των Υπουργών, δηλαδή εξάρτηση των ευρωπαϊκών οργάνων από τα εθνικά. Πρακτικά, η πρώτη συνοδεύεται από την εκλογή του προέδρου της Επιτροπής από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με το διορισμό Επιτρόπου υπουργού Εξωτερικών, και ο περιορισμός των μελών της Επιτροπής· η δεύτερη σημαίνει το διορισμό του προέδρου από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και η διατήρηση ενός επιτρόπου κατά χώρα, δηλαδή της ευρωγραφειοκρατίας. Οι διαφορές μεγάλων και μικρών κρατών έχει δευτερεύουσα σημασία, επειδή η ευρωπαϊκή συνείδηση ποικίλει
 
Κυρώσεις και τρομοκρατία

Ο πόλεμος στο Ιράκ έγινε για την πάταξη της τρομοκρατίας, και με την πρόφαση ότι διέθετε το καθεστώς χημικά και όπλα μαζικής καταστροφής· οι επιθέσεις στο Ριάντ και στην Καζαμπλάνκα απέδειξαν ότι πυκνώνουν οι τάξεις των τρομοκρατών, όσο κλιμακώνεται η πολεμική εναντίον ισλαμικών χωρών. Ο κόσμος έχει εισέλθει στο φαύλο κύκλο της βίας και της καταστροφής· δύο μήνες μετά το τέλος του πολέμου, οι κυρώσεις δεν έχουν ακόμη αρθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας, ενώ το Ιράκ παραμένει ακυβέρνητο και οι αντιαμερικανικές διαδηλώσεις συνεχίζονται. Η συνάντηση Πούτιν και Μπους στην Αγία Πετρούπολη ίσως προσφέρει διέξοδο, αν και είναι δύσκολο παραμείναι στο χάος η χώρα· οι Αμερικανοί εγκατέλειψαν την υπεροπτική στάση τους, αναγνωρίζοντες ουσιαστικό ρόλο στον ΟΗΕ. Το κρίσιμο θέμα είναι η επιστροφή των επιθεωρητών· εάν το αποδεχθούν και διαπιστωθεί ότι δεν υπήρχαν χημικά όπλα, εκτίθενται σε ενδεχόμενη καταδίκη.

 
Ανταγωνισμός εξοπλισμών

Η συνάντηση κορυφής Αμερικής και Ρωσσίας στην Αγία Πετρούπολη την επόμενη εβδομάδα θα κρίνει την πορεία των εξοπλισμών παγκοσμίως· η Ουάσιγκτον πιέζεται υπαναχωρήσαι ως προς το πρόγραμμα αντιπυραυλικής προστασίας, απέναντι στην αποδοχή από τη Μόσχα της άρσεως των κυρώσεων του ΟΗΕ προς το Ιράκ, χωρίς την ενδιάμεση μετάβαση των επιθεωρητών για τον έλεγχο της κατοχής χημικών όπλων. Το Ιράκ είχε επιλεγεί ως παρένθεση στην αμερικανική ηγεμονία, ενώ ο κύριος ήταν η αντιπυραυλική προστασία, η οποία θα επέτρεπε τη χρηματοδότηση της πολεμικής βιομηχανίας· ο Βλαδίμηρος Πούτιν, προκαταλαμβάνων τον Τζωρτζ Μπους, εξήγγειλε πρόγραμμα νέων οπλικών συστημάτων, με κύριο στόχο την αμερικανική υπαναχώρηση στο αντιπυραυλικό σύστημα. Η διεθνής ισορροπία έχει αλλάξει, καθώς οι Αμερικανοί διαπιστώνουν ότι ήταν πύρρειος η νίκη στο Ιράκ και ότι είναι υποχρεωμένοι να συμβιβασθούν με τους αντιπάλους τους· διαφορετικά, ο ανταγωνισμός σε όλα τα επίπεδα δεν ελέγχεται.

 
Η πολιτιστική πρόκληση των Καννών

Το 56ο φεστιβάλ των Καννών άρχισε με ιδιαίτερη έμφαση στη γαλλική και ευρωπαϊκή παραγωγή, για πρώτη φορά μετά τη δεκαετία του ΄50· η αναλογία της ευρωπαϊκής συμμετοχής είναι ίση με την αμερικανική, ενώ τα προηγούμενα χρόνια κυριαρχούσε η αμερικανική παραγωγή. Τις δύο τελευταίες δεκαετίες ο αμερικανικός κινηματογράφος, και τρόπος ζωής περισσότερο, έχει καθιερωθεί στην Ευρώπη, όπου μόνο το 30% των θεατών παρακολουθούν ευρωπαϊκές ταινίες· η πολιτιστική κατάκτηση αποδεικνύεται πολύ χειρότερη από την πολιτική και την οικονομική, καθώς γίνεται από την κοσμοκράτειρα με τα διακόσια χρόνια της ιστορίας της. Ο Γάλλος πρόεδρος, συνεπικουρούμενος από την Επιτροπή και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, απευθύνει προς τον κόσμο την άλλη πολιτιστική πρόταση· είναι η επομένη της πυρρείου νίκης των Αμερικανών στο Ιράκ, αλλά και της κυριαρχίας του ευρώ στη διεθνή αγορά. Στόχος σαφής: η εκτόπιση των Αμερικανών από την πολιτιστική επικυριαρχία και η ανάδειξη της ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομίας και του τρόπου ζωής των υπό ενιαία οικονομική επικάλυψη Ευρωπαίων. Οι εικόνες από τις Κάννες, η προβολή των ευρωπαϊκών μύθων και της πολύμορφης και πολυσύνθετης παραδόσεώς των, αποβλέπει στο καταδείξαι ότι η ζωή δεν είναι μονοσήμαντη, όπως την παρουσιάζει η αμερικανική λογική· διαθέτει η Ευρώπη, την πλούσια κληρονομία της και τους ταλαντούχους σκηνοθέτες της για την ανάδειξή της. Οι Ευρωπαίοι αισθάνονται ότι ήρθε η στιγμή της αφυπνίσεως, όπως τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες· ο πολιτισμός, με αιχμή του δόρατος το Χόλλυγουντ, είναι το πιο αποτελεσματικό όπλο των Αμερικανών. Επί δεκαετίες κυριαρχούν και επιβάλλουν τη μονοδιάστατη λογική τους και την ισοπέδωση των αξιών· η αντίδραση προβλέπεται σκληρότερη και από εκείνη στον οικονομικό πόλεμο. Η αμφισβήτηση της πολιτιστικής κυριαρχίας απειλεί το τελευταίο οχυρό της κοσμοκράτειρας· αναμένεται η αντίδραση και η πρόασπιση των όποιων κεκτημένων τους.

 
 
Ο διάλογος
Ο τύπος στην εποχή μας, έντυπος και ηλεκτρονικός έχει πάρει άλλη μορφή, με τα μέσα μαζικής επικοινωνίας, με τα μεγάλα συμφέροντα και τις τεράστιες δαπάνες για την λειτουργία οποιουδήποτε μέσου. Η επανασταση, όμως, της πληροφορικης και τα διαδίκτυα προσφέρουν και κάτι άλλο: την δυνατότητα κάποιου να χρησιμοποιήσει τη νέα τεχνική και να έρθει σε επαφή με άλλους, με τους συμπολίτες του, με τους συνανθρώπους του, με σκοπό να ανταλλάξει απόψεις. Απευθύνεται το "Εμμελές" προς εκείνους που αισθάνονται την ανάγκη του διαλόγου, της ανταλλαγής απόψεων, της συζητήσεως, όσοι παίζοντας στο διαδίκτυο μας συναντήσουν, διαβάσουν κάτι, προβληματιστούν για κάτι άλλο, έχουν κάτι να συμπληρώσουν, να προσθέσουν. Χαρά μας ο διάλογος αυτός, ο ήρεμος και δημιουργικός διάλογος, για τα τόσα που μας απασχολούν, τα σοβαρά και τα αμελητέα, τα πιο όμορφα ίσως.
Αυτή είναι η ισηγορία, αυτή είναι η θετικη πλευρά της νέας τεχνολογίας, η οποία διευκολύνει κυρίως τα μεγάλα και οργανωμένα συμφέροντα, με τις τηλεοράσεις, τα ραδιόφωνα, τις εφημερίδες και τα περιοδικά.
Εμείς δεν έχουμε τίποτε· μια μικρή σελίδα στο διαδίκτυο και την καλή μας διάθεση. Ελπίδα μας η ανταπόκριση, ο διάλογος. Διότι η νέα τεχνολογία έχει και αυτό το πλεονέκτημα, του αμέσου και ζωντανού διαλόγου· με ένα κλίκ και ανοίγεις τη σελίδα, με ένα άλλο στέλνεις την άποψή σου, τη διαβάζει ο άλλος. Ελάχιστα μέσα χρειάζονται. Ένα απαιτείται, η άσκησή μας και πάλι στον ήρεμο και ζωντανό λόγο, στην ισηγορία. Είναι λίγο δύσκολο στα πρώτα βήματα, αλλά η κατάκτησή του μας προσφέρει έναν άλλον κόσμο, τον κόσμο της εποχής μας.
 
 

Το "Εμμελές", καθημερινή εφημερίδα πολιτικού σχολιασμού, κυκλοφορεί από τη Δευτέρα έως και την Παρασκευή. Το Σαββατοκύριακο είναι δικό σας

   

Παρακαλούνται όσοι από τους αναγνώστες κοπιάσουν μπροστά σε αυτή τη σελίδα και έχουν την καλή διάθεση να συμμετάσχουν στο διάλογο, οι συνεργασίες που θα στέλνουν να τηρούν με θρησκευτική ευλάβεια τη σελιδοποίηση. Ήτοι να είναι μεγέθους 200, 140, 120 και 90 περίπου λέξεων. Θα μας διευκολύνετε πάρα πολύ στη σελιδοποίηση και θα μας απαλλάξετε από το ανίερο καθήκον της περικοπής των κειμένων. Ευχαριστούμε.
Μπορείτε να στείλετε τις συνεργασίες σας στην ηλεκτρονική διεύθυνση: emmeles@emmeles.gr & karanikas@emmeles.gr