Το Εμμελές

"emmeles"

ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ - POLITICAL DIALOGUE

Φύλλο 446 /21 Μαϊου 2003

ΕΚΔΟΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΣ Ζ. ΚΑΡΑΝΙΚΑΣ

Το Εμμελές καθημερινά με e-mail: εγγραφείτε εδώ

Οι αναλύσεις του Εμμελούς

Σύνδεσμοι (Links)

Ζισκάρ Ντ΄ Εσταίν και Τόνυ Μπλαιρ

Ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Συνελεύσεως επισκέφθηκε τον Άγγλο πρωθυπουργό, σε μία προσπάθεια συγκερασμού των διισταμένων απόψεων για το νέο ευρωπαϊκό Σύνταγμα· η προσωπική συνάντηση δεν απέδωσε τίποτε. Το Λονδίνο παραμένει αμετακίνητο στη διατήρηση των εθνικών του εξουσιών και στην άρνησή του για την ενίσχυση των ευρωπαϊκών οργάνων· οι διαφορές μεταξύ των Ατλαντιστών και των Ευρωπαϊστών είναι πράγματι ανυπέρβλητες. Όσες χώρες είναι εκτός της Ευρωζώνης επιμένουν στην πλήρη ανεξαρτησία τους, καθώς δεν τους δεσμεύει το νόμισμα, έστω και εάν υποχρεώνονται σε κάποιες παραχωρήσεις, όπως με την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας· οι προοπτικές για την υποβολή ολοκληρωμένης προτάσεως έως το Ευρωσυμβούλιο της Μακεδονίας είναι δύσκολες. Ο δρόμος προς την ευρωπαϊκή ενοποίηση δύσβατος και με πολλά αδιέξοδα.

Η ψυχολογία χρεωκοπίας

Η έκρηξη των πτωχεύσεων δεν ήταν κάτι το αναπάντεχο στη χώρα· οι οικονομικοί παράγοντες γνώριζαν ότι την τελευταία τριετία οι περισσότερες επιχειρήσεις κρέμονταν από μία κλωστή, λόγω των μετοχοδανείων και της οικονομικής κρίσεως. Κάποια στιγμή θα γινόταν η έκρηξη, με αφορμή ίσως και άσχετη· στην ελληνική οικονομία έφθανε η δυσκαμψία των επιχειρήσεων λόγω του υπερβολικού παρεμβατισμού και της ασφυκτικής κρατικής ασυδοσίας. Ενός κακού μύρια έπονται, έλεγον οι αρχαίοι ημών πρόγονοι· η μία πτώχευση συνοδεύεται από χιλιάδες άλλες, λόγω των διακλαδικών επιπτώσεων. Όταν μία αναστέλλει τις πληρωμές της δεκάδες άλλες υποχρεώνονται προς την ίδια κατεύθυνση, επειδή παρασύρονται από τις διακλαδικές σχέσεις τους· η συνέχεια είναι δεδομένη, αλλά το τέλος άγνωστο. Η αλλαγή του κλίματος είναι απαραίτητη και η ανάκτηση της εμπιστοσύνης υποβοηθητική στην τρέχουσα οικονομική συγκυρία· αλλά, οι παρεμβάσεις των υπουργών κάθε άλλο συμβάλλουν στην αλλαγή του κλίματος.

Ναυάγιο μετοχοποιήσεων

Η πτώση του χρηματιστηρίου, μετά την παροδική άνοδο, έχει ευρύτερες πολιτικές και οικονομικές προεκτάσεις· η κρατική παρέμβαση, με τη χρήση των αποθεματικών των ασφαλιστικών ταμείων ήταν γνωστή και εμφανής, αλλά δεν ήταν αρκετή. Ο κόσμος δεν έπεσε στην παγίδα και δεν τοποθέτησε τα λίγα κεφάλαιά του στη Σοφοκλέους και πάλι· είναι άκρως επιφυλακτικός μετά τις πικρές εμπειρίες του. Αλλά, αυτό σημαίνει ότι ναυαγεί η προοπτική των μετοχοποιήσεων των κρατικών επιχειρήσεων (ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΟΠΑΠ) τις οποίες είχε προγραμματίσει η κυβέρνηση· το πρόβλημα εμφανίζεται δυσεπίλυτο. Το 65% του προγραμματισθέντος δανεισμού έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος Απριλίου, ενώ τα έσοδα παραμένουν στάσιμα και οι δαπάνες πολλαπλασιάζονται· με το τέλος της προεδρίας έρχονται και οι αυστηρές παρατηρήσεις από την Επιτροπή για το Σύμφωνο Σταθερότητος. Ταμίας είναι η Ευρωζώνη και δεν επιτρέπει ανεξέλεγκτο δανεισμό· η Αθήνα όμως αναζητάει επειγόντως πόρους ενάμισυ δις ευρώ.

Η συνεργασία των πέντε

Η συμφωνία των υπουργών Εσωτερικών των πέντε μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών (Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία, Γερμανία και Βρεταννία) για τη στενή συνεργασία στην αντιμετώπιση της τρομοκρατίας είναι ιστορική· συνεργασία σημαίνει ανταλλαγή πληροφοριών, συντονισμό της δράσεως και των παρεμβάσεων για την καταστολή της τρομοκρατίας. Αυτό σημαίνει ότι δημιουργείται κλίμα συμπνοίας και συνεργασίας σε πρακτικό επίπεδο σε θέμα μη οικονομικό για πρώτη φορά στην ιστορία της Ευρώπης· αυτό είναι το ευνοϊκό για την ευρωπαϊκή ενότητα και σε άλλους τομείς, όπως στην ενιαία άμυνα και εξωτερική πολιτική. Στην ενιαία άμυνα έγινε το πρώτο βήμα με την ειδική δύναμη στα Σκόπια· πρακτικά προβλήματα αντιμετωπίζουν, αλλά η ομόνοια σε αυτά αποτελεί προηγούμενο.

Η αστυνομική πανωλεθρία

Στη δίκη των τρομοκρατών απεκαλύφθη η πανωλεθρία της αστυνομίας στην υπόθεση της Λουίζης Ριανκούρ· ο πρώην αρχηγός της Αστυνομίας έγινε περίγελως του προέδρου και του εισαγγελέως της έδρας. Αντελήφθηκαν όλοι γιατί δεν είχαν συλληφθεί οι τρομοκράτες· το ερώτημα που είναι τίθεται είναι ένα: Ήταν τόσο ανίκανοι ή παριστούν τους κουτούς, επειδή υπήρχαν άνωθεν δεσμεύσεις; Αυτό επισήμανε ο εισαγγελεύς· οπότε η έρευνα οφείλει να προσανατολισθεί προς τον εντοπισμό των δεσμεύσεων και των διασυνδέσεων. Εδόθησαν τα χρήματα, αλλά σε ποιούς; Μήπως ήταν πολλαπλάσια των ανακοινωθέντων; Οι προηγούμενοι αρχηγοί της ΚΥΠ, όπως ο περιώνυμος της πρώτης πασοκικής τετραετίας, γιατί κρύπτονται; Αυτούς οφείλει καλέσαι το δικαστήριο για κατ΄ αντιπαράσταση εξέταση.

Οι περί Θηραμένην πολλοί

Η υπόθεση των δέκα στρατηγών της νίκης των Αργινουσών ήταν η τέλεια οργάνωση συνωμοσίας των ολιγαρχικών υπό τον Θηραμένη τον κόθορνο· στην κρίσιμη εκκλησία του δήμου όλοι υπέκυψαν στις δημαγωγικές πιέσεις, πλην Σωκράτους του Σωφρονίσκου, του φιλοσόφου. Δεν τους έβλαψαν λιγότερο οι συγγενείς των ναυαγών, εμφανισθέντες στην εκκλησία με μαύρα ρούχα· «ουκ ελάχιστα δ΄ αυτούς έβλαψαν οι συγγενείς των τετελευτηκότων, παρελθόντες μεν εις την εκκλησίαν εν πενθίμοις». Ζητούντες δε από το δήμο την τιμωρία των θεωρησάντων ατάφους τους υπέρ της πατρίδος προθύμως τελευτήσαντας· «δεόμενοι δε του δήμου τιμωρήσασθαι τους περιεωρακότας ατάφους τους υπέρ της πατρίδος προθύμως τετελευτηκότας». Τέλος δε οι φίλοι τους και οι πολλοί περί τον Θηραμένην συναγωνιζόμενοι βοήθησαν με την παρουσία τους· «τέλος δ΄ οί τε τούτων φίλοι και οι τοις περί τον Θηραμένην συναγωνιζόμενοι πολλοί καθεστώτες», γράφει ο Διόδωρος ο Σικελιώτης αντικειμενικά πλέον.

Η παρελκυστική τακτική

Η πρόταση του Τούρκου πρωθυπουργού για την ελεύθερη μετάβαση των Ελληνοκυπρίων στην Τουρκία ήταν τελικά παρελκυστική· έχουν το δικαίωμα της μεταβάσεως, αλλά υπό την προϋπόθεση ότι θα πάρουν θεώρηση από το ψευδοκράτος του Ντενκτάς. Δηλαδή, η έμμεση πλην σαφής αναγνώριση είναι ο στόχος, ώστε δημιουργήσαι τετελεσμένα· η Λευκωσία αντέδρασε εγκαίρως και σαφώς προς άπαντας. Όποιος Ελληνοκύπριος πάρει παράνομη θεώρηση θα αντιμετωπίσει τις συνέπειες του νόμου· η κίνηση έπεσε στο κενό, καθώς οι Ευρωπαίοι αντελήφθηκαν αμέσως περί τίνος πρόκειται. Το συμπέρασμα είναι ένα: η πορεία προς την επίλυση του πολιτικού προβλήματος περιπλέκεται ακόμη περισσότερο· η Άγκυρα ταυτίζεται με τη γραμμή του Ραούφ Ντενκτάς. Άρα νέα εμπόδια αναμένονται. Το πρόβλημα είναι η προβολή νέων δυσχερειών στην ευρωπαϊκή πορεία της Άγκυρας· φαίνεται, όμως, ότι θυσιάζεται λόγω της αδυναμίας υπερκεράσαι από τον Ταχίπ Ερντογάν της εξουσίας των στρατηγών. Αυτοί αποφασίζουν τελικά.

Διαφωνίες ΕΕ, Αμερικής

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαφώνησε αμέσως με την τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, ότι αποκλείει από τις συνομιλίες όσους έρθουν σε επαφή με τον Γιασέρ Αραφάτ· η Ευρώπη αναγνωρίζει μόνο τον Γιασέρ Αραφάτ ως πρόεδρο των Παλαιστινίων, κάτι που το επιβεβαίωσε και η Μόσχα. Οπότε ο δρόμος προς την ειρήνη ναυαγεί πλέον οριστικά· οι Ισραηλινοί ζητούν την καταστολή των καμικάζι, αλλά διατηρούν το δικαίωμα της κρατικής τρομοκρατίας και της σφαγής των Αράβων, ανδρών και γυναικοπαίδων. Εάν ο ισραηλινός στρατός είχε αποφύγει τις προκλητικές και πολύνεκρες επιθέσεις κατά των παλαιστινιακών οικισμών, πιθανόν οι απόπειρες αυτοκτονίας θα είχαν μειωθεί· αλλά, όταν οι νεαροί Παλαιστίνιοι, βλέπουν τα αδέλφια τους και τους γονείς τους νεκρούς, περιζώνονται τα εκρηκτικά και οδηγούνται στην αιωνιότητα. Το πρόβλημα είναι, το ποιος άρχεται χειρών αδίκων και η διαφορά ατομικής και κρατικής τρομοκρατίας· κάποιοι επιβιώνουν στην εξουσία με την τρομοκρατία.

Η αγορά συναλλάγματος

Η διολίσθηση του δολλαρίου απέναντι στο ευρώ και στο γιέν προσλαμβάνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, καθώς ούτε οι παρεμβάσεις των κεντρικών τραπεζών αποτρέπουν την υποτίμηση του αμερικανικού νομίσματος· το χειρότερο για τη διεθνή οικονομία είναι η μαζική διαρροή κεφαλαίων από τη Γουώλ Στρητ και η αδυναμία καλύψεως των εκδόσεων κρατικών ομολόγων από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Η υπερχρέωση των Ηνωμένων Πολιτειών είναι πλέον δεδομένη, αλλά η αδυναμία καλύψεως των ομολογιακών δανείων δημιουργεί άλλης μορφής προβλήματα· μεγάλο μέρος των αμερικανικών κρατικών ομολόγων κατέχεται από ξένους οι οποίοι τοποθετούσαν τα κεφάλαιά τους στη Γουώλ Στρητ όσο ήταν το δολλάριο μοναδικό αποθεματικό νόμισμα. Με τη μετακίνησή τους προς το ευρώ, αποχωρούν από την αμερικανική αγορά, ακριβώς την στιγμή που η κυβέρνηση έχει τη μεγίστη ανάγκη για την άντληση κεφαλαίων· αυτό γνωρίζει ο Αμερικανός υπουργός Οικονομίας δηλώνων ότι είναι επιθυμητή η διολίσθηση του δολλαρίου.

Οι νέες επιδημίες

Η Παγκόσμιος Οργάνωση Υγείας ανακοίνωσε ότι η άτυπη πνευμονία μπορεί να θεωρηθεί ως ελαφριά γρίπη μπροστά στις επερχόμενες νέες επιδημίες· εφιαλτική εικόνα για τη ζωή του βιομηχανικού ανθρώπου. Η αλλαγή του κλίματος και η αποδιοργάνωση της φυσικής ισορροπίας είναι η αιτία· οι ρύποι και τα απόβλητα έχουν καταστρέψει το βιολογικό κύκλο των περισσοτέρων ζωικών ειδών, με αποτέλεσμα να γεννώνται άλλοι μικροοργανισμοί οι οποίοι προσβάλλουν τον άνθρωπο και τα άλλα ζώα. Στην Αφρική και στην Ασία οι παλιές επιδημίες θερίζουν τους ιθαγενείς και ουδείς ενδιαφέρεται στην πλούσια Δύση· ο πλανήτης γη έχει στείλει τα μηνύματά του, αλλά οι κεραίες του βιομηχανικού ανθρώπου δεν διαθέτουν την ευαισθησία για την καταγραφή τους. Είναι αναίσθητος και άρα εύκολο θύμα της εκδικήσεως.

Διαδηλώσεις στη Βαγδάτη

Ο αντιαμερικανισμός στο Ιράκ κορυφώνεται με τη διαδήλωση Σιιτών και Σουνιτών στη Βαγδάτη κατά της αμερικανικής κατοχής και υπέρ της ισλαμικής δημοκρατίας· η διαδήλωση ήταν μαχητική και η μεγαλύτερη μετά το τέλος των επιχειρήσεων. Στο Συμβούλιο Ασφαλείας η Αμερική επαναφέρει τροποποιημένη την πρότασή της για την άρση των κυρώσεων, παρέχουσα ουσιαστικό ρόλο στον ΟΗΕ, ως προς το σχηματισμό της κυβερνήσεως και τη διαχείριση των εσόδων εκ των εξαγωγών πετρελαίου, αλλά και αποδεχόμενη την επιστροφή των επιθεωρητών του ΟΗΕ, όχι όμως στην παρούσα φάση· οι παραχωρήσεις δεν θεωρούνται ικανοποιητικές από τους Ρώσσους και Κινέζους, όπως και τους Γάλλους, οπότε δεν είναι βέβαιο ότι θα εγκριθεί το ψήφισμα έως την ερχόμενη Τρίτη. Φοβούνται τους επιθεωρητές, επειδή δύνανται δημιουργήσαι προηγούμενο.

Ο διάλογος

Ο τύπος στην εποχή μας, έντυπος και ηλεκτρονικός έχει πάρει άλλη μορφή, με τα μέσα μαζικής επικοινωνίας, με τα μεγάλα συμφέροντα και τις τεράστιες δαπάνες για την λειτουργία οποιουδήποτε μέσου. Η επανασταση, όμως, της πληροφορικης και τα διαδίκτυα προσφέρουν και κάτι άλλο: την δυνατότητα κάποιου να χρησιμοποιήσει τη νέα τεχνική και να έρθει σε επαφή με άλλους, με τους συμπολίτες του, με τους συνανθρώπους του, με σκοπό να ανταλλάξει απόψεις. Απευθύνεται το "Εμμελές" προς εκείνους που αισθάνονται την ανάγκη του διαλόγου, της ανταλλαγής απόψεων, της συζητήσεως, όσοι παίζοντας στο διαδίκτυο μας συναντήσουν, διαβάσουν κάτι, προβληματιστούν για κάτι άλλο, έχουν κάτι να συμπληρώσουν, να προσθέσουν. Χαρά μας ο διάλογος αυτός, ο ήρεμος και δημιουργικός διάλογος, για τα τόσα που μας απασχολούν, τα σοβαρά και τα αμελητέα, τα πιο όμορφα ίσως.
Αυτή είναι η ισηγορία, αυτή είναι η θετικη πλευρά της νέας τεχνολογίας, η οποία διευκολύνει κυρίως τα μεγάλα και οργανωμένα συμφέροντα, με τις τηλεοράσεις, τα ραδιόφωνα, τις εφημερίδες και τα περιοδικά.
Εμείς δεν έχουμε τίποτε· μια μικρή σελίδα στο διαδίκτυο και την καλή μας διάθεση. Ελπίδα μας η ανταπόκριση, ο διάλογος. Διότι η νέα τεχνολογία έχει και αυτό το πλεονέκτημα, του αμέσου και ζωντανού διαλόγου· με ένα κλίκ και ανοίγεις τη σελίδα, με ένα άλλο στέλνεις την άποψή σου, τη διαβάζει ο άλλος. Ελάχιστα μέσα χρειάζονται. Ένα απαιτείται, η άσκησή μας και πάλι στον ήρεμο και ζωντανό λόγο, στην ισηγορία. Είναι λίγο δύσκολο στα πρώτα βήματα, αλλά η κατάκτησή του μας προσφέρει έναν άλλον κόσμο, τον κόσμο της εποχής μας.

Το "Εμμελές", καθημερινή εφημερίδα πολιτικού σχολιασμού, κυκλοφορεί από τη Δευτέρα έως και την Παρασκευή. Το Σαββατοκύριακο είναι δικό σας

Παρακαλούνται όσοι από τους αναγνώστες κοπιάσουν μπροστά σε αυτή τη σελίδα και έχουν την καλή διάθεση να συμμετάσχουν στο διάλογο, οι συνεργασίες που θα στέλνουν να τηρούν με θρησκευτική ευλάβεια τη σελιδοποίηση. Ήτοι να είναι μεγέθους 200, 140, 120 και 90 περίπου λέξεων. Θα μας διευκολύνετε πάρα πολύ στη σελιδοποίηση και θα μας απαλλάξετε από το ανίερο καθήκον της περικοπής των κειμένων. Ευχαριστούμε.

Μπορείτε να στείλετε τις συνεργασίες σας στην ηλεκτρονική διεύθυνση: emmeles@emmeles.gr & karanikas@emmeles.gr